MEDIA & ΤΕΧΝΗ

To «Jesus Christ Superstar» εντάσσεται στη μόδα της ροκ όπερας που εμφανίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1960. Σε ένα κλίμα γενικότερης αμφισβήτησης και ανησυχίας για το πού οδεύει ο κόσμος, με τα αντιπολεμικά αισθήματα και τα κινήματα των χίππις σε έξαρση, οι The Who’s ανοίγουν τον δρόμο στη ροκ όπερα με το «Tommy», την ιστορία ενός παιδιού που, μπροστά στο έγκλημα, ανακαλύπτει έναν εναλλακτικό τρόπο να διανοείται και να αισθάνεται. Το ροκ μιούζικαλ «Ηair» θα ταράξει επίσης τα νερά με τις απροκάλυπτες ψυχεδελικές του προεκτάσεις, ενώ θα ακολουθήσουν και άλλα αιρετικής θεματολογίας όπως το «Godspell» και το «Rocky Horror Show». 

To 1929 o Κρίστοφερ Ίσεργουντ ταξιδεύει στο Βερολίνο για να επισκεφθεί τον παλιό του συμμαθητή, συνεργάτη και εραστή του Ουίσταν Ώντεν. Η πόλη ζει τις τελευταίες αναλαμπές της πολιτιστικής έξαρσης της Δημοκρατίας της Βαϊμάρης, μια περίοδος όπου η έκρηξη της καλλιτεχνικής δημιουργίας και της πρωτοπορίας συμβάδιζε με ένα ραγδαίο κοινωνικό και πολιτικό εκφυλισμό: ταξικές ανισότητες, υπέρμετρος πληθωρισμός, ανεργία, εγκληματικότητα, αλλεπάλληλες διαδηλώσεις και απεργίες και στο βάθος ο Εθνικοσοσιαλισμός να υφαίνει αργά και σταθερά τα δίχτυα της δολερής ρητορικής του την ίδια στιγμή που οι διάσπαρτοι πυρήνες των κομμουνιστών διεκδικούσαν τον έλεγχο της πολιτικής σκηνής.

Σχεδόν τίποτα μονοσήμαντο δεν υπάρχει στον Τέννεσση Ουΐλλιαμς. Δραματουργικό ιδίωμα, χαρακτήρες, σκηνικός χώρος, φωτισμός, ατμόσφαιρες, περιγραφές και αισθητική διασταυρώνονται με σύμβολα, ιστορικές συντεταγμένες, ψυχαναλυτικές παρατηρήσεις, προσωπικά βιώματα και εμπειρίες, με την παραμορφωτική δύναμη του ονείρου ή την αποκαλυπτική του ενάργεια, τους δαιδάλους της ψευδαίσθησης, τη σύγκρουση των τεκτονικών πλακών, της εξωτερικής πραγματικότητας και της εσώτερης, που εκφράζουν οι βασανισμένες ψυχές των έργων του. Ειδικά για το «Το τραμ με το όνομα Πόθος», την τραγωδία της σύγκρουσης των δύο ασύμβατων κόσμων, του ματεριαλιστικού και του ιδεαλιστικού, που ανάμεσα στο χάος που τους χωρίζει παρεμβάλλεται με σαρκαστικό τρόπο η έλξη και η επιθυμία, τόσο εκκωφαντικά ανεκπλήρωτες όσο και απροκάλυπτα υπαρκτές, ο ίδιος ο Ουΐλλιαμς είχε διαμηνύσει: «Η Μπλανς δεν είναι ο ακηλίδωτος άγγελος και ο Στάνλεϋ δεν είναι διαβολικός. Μην παίρνετε θέση και μην προτείνετε ηθική». Για να πει ακόμα: «Η σχιζοφρένεια της Μπλανς είναι ένας διχασμός ανάμεσα στο “Αυτό” και το “Υπερεγώ”, ανάμεσα στη λίμπιντο και στην ανάγκη για εκλέπτυνση και αγνότητα». Όλοι είμαστε φτιαγμένοι από θραύσματα του παρελθόντος, κληρονομιά των προγόνων μας, όλοι είμαστε κατά κάποιον τρόπο διάτρητοι, και άρα τρελοί…

Η σοφίτα του σπιτιού των Φρανζ, λίγο πριν γίνει χαλάσματα. Εκεί όπου φώλιασαν οι ευτυχισμένες στιγμές και οι προσδοκίες τους και αργότερα σωρεύτηκαν τα συντρίμμια και η οδύνη τους, που έφερε μαζί του το κραχ του ’29. Σαν στοιχειά του παρελθόντος μια ραγισμένη άρπα, μια μαλκαμπίνα, μερικές καρέκλες, ένα πικάπ, κάποιοι δίσκοι με ψεύτικα γέλια .… Ο Βίκτορ και η αλκοολική γυναίκα του Έστερ ψάχνουν απελπισμένα λίγα πολύτιμα δολάρια, ξεπουλώντας μνήμες και σκονισμένα θραύσματα ενός παρελθόντος. Ο Ουώλτερ, αδελφός του Βίκτορα, λαμπρός επιστήμονας αλλά δυστυχισμένος άνθρωπος, επιστρέφει ως συμφιλιωτής από μηχανής θεός μετά από χρόνια σιωπής, και ο Σόλομον, ένας συμπαθητικός, αν και κάπως εξοργιστικός, παππούς, εκτιμητής αντικειμένων, διδάσκει με τη σοφία του ρεαλισμό, φωτίζοντας τη γυμνή αλήθεια των ανθρώπινων πραγμάτων και σχέσεων.

Ο ηρωισμός “ανθίζει” κυρίως στα πεδία των μαχών. Πίσω από τις ιαχές και τις νίκες κρύβονται ανθρώπινες υπάρξεις, που διψούν για ζωή, άνθρωποι απλοί, καθημερινοί, με σάρκα και οστά, και προπαντός ψυχή, που θέλουν να φάνε, να πιουν, που λαχταρούν να αγαπήσουν, να κάνουν έρωτα, να ξεχάσουν τον ζόφο της εποχής τους και τη μοίρα τους, καθώς γίνονται αθύρματα των “μεγάλων” και εύκολη λεία των μεγαλεπήβολων πολέμων τους.