Μια μικρή άμορφη μάζα από τσαλακωμένο χαρτί, που μέσα από τις ακανόνιστες, δαιδαλώδεις πτυχώσεις της προβάλλουν λεπτές δεσμίδες φωτός, αυτό φέρνει στον νου ο «Γυάλινος Κόσμος» του Δημήτρη Καραντζά στο θέατρο Κεφαλληνίας. Γιατί όλα και όλοι σε αυτό το έργο του Ουίλιαμς φέρουν τα ρυτιδωμένα ίχνη του φόβου, του εγκλεισμού, του ανεκπλήρωτου.
Αν ο Βιεννέζικος Μοντερνισμός (1890-1914) κινήθηκε, κατ’αρχάς, προς την κατεύθυνση της διάρρηξης της σχέσης με το παρελθόν, την ενσωμάτωση της τέχνης στις ανάγκες του «τώρα» και την πρόταξη της υποκειμενικής αλήθειας σε μια εποχή απροσδιοριστίας και αμηχανίας μπροστά σε οτιδήποτε παραδεδεγμένο, αν οι φροϋδικές ψυχαναλυτικές θεωρίες και λογοτεχνικές διατυπώσεις άνοιξαν δρόμους για την απελευθέρωση του ατόμου από τις αγκυλώσεις και τους περιορισμούς του παλαιού κόσμου και την οικοδόμηση του «νέου ανθρώπου» με κέντρο βάρους το «εγώ», μένει να αναρωτηθεί κανείς αν η ανάσυρση εκείνου του πνεύματος ώσμωσης, μέσα από ένα έργο του Σνίτσλερ, μπορεί να λειτουργήσει σε μια εποχή εξίσου επαναπροσδιοριστική όπως η δική μας.
Για να διακρίνουμε στο ιρλανδικό θέατρο μια γνήσια δραματουργική εντοπιότητα, θα πρέπει να ανατρέξουμε αρκετά πίσω, στον «παρτιζάνο» της εθνικής θεατρικής δημιουργίας Σων Ο’Κέηζυ, αργότερα, στον Μπράιαν Φρίελ, που διεθνοποίησε το ζήτημα της Β. Ιρλανδίας, ή ακόμα στον Χιου Λέοναρντ.
Έχει γίνει μόνιμη επωδός από τη λογοτεχνική κριτική η «προβληματικότητα» του Τίμωνα, γέννημα σύμπραξης του Σαίξπηρ και του Μίντλτον. Προφανώς, σε σχέση με τα «συμφραζόμενα» της συνολικής σαιξπηρικής δημιουργίας, ο «Τίμων» μπορεί να υστερεί σε «αρτιμέλεια» δραματουργικής συνοχής και βάθους στην οικοδόμηση του κεντρικού προσώπου, ωστόσο, για τα δεδομένα της σύγχρονης, χωρίς όρια, θεατρικής παραγωγής, όπου ακόμα και κείμενα-θραύσματα ανάγονται σε μεγάλη τέχνη, η συζήτηση για τον Τίμωνα μοιάζει κλισέ. Πόσω μάλλον που οι παραστατικές φόρμες βρίθουν από καινοφανή ερμηνευτικά και τεχνικά μέσα και η ηγεμονία του σκηνοθέτη δημιουργεί ολοένα και πιο σύνθετους συσχετισμούς για την απόδοση ή, ενδεχομένως, τη βελτίωση κάθε «προβληματικού» συστατικού ενός θεατρικού έργου.
Οι «Βάτραχοι» (405 π.Χ.) καταγράφονται ως το «κύκνειο άσμα» της παραδοσιακής μορφολογίας της Αρχαίας Αττικής Κωμωδίας. Δεκατρία χρόνια αργότερα, με τις «Εκκλησιάζουσες», ο Αριστοφάνης θα προοιωνίσει αποφασιστικά, με την κατάργηση της «Παράβασης», τα νέα ήθη γραφής, ενώ με τον β΄ «Πλούτο» (388 π.Χ), όπου ο Χορός θα απολέσει οριστικά την ισχύ του, εισερχόμαστε στην εποχή της Μέσης Αττικής Κωμωδίας.
